Η μητέρα ήταν ερμητικά κλεισμένη στον εαυτό της. Είχε μεγάλα ξεσπάσματα τρυφερότητας και θυμού. Μέσα στο σπίτι οι διαθέσεις της είχαν τον πρώτο ρόλο. Ο πατέρας ήταν καλοκάγαθος. Φρόντιζε πάντα να δείχνει τον καλύτερό του εαυτό, αλλά ποτέ δεν ήμουν σίγουρος γι’ αυτό που έδειχνε. Οι καυγάδες έμοιαζαν με τις τρομοκρατικές θύελλες που ξεσπούν στις θάλασσες. Η κυρία Όλγα είχε ένα χαρακτήρα πληθωρικό και θεατρικό, κάτι μεταξύ έπαρσης και διαρκούς έντασης. Έζησα μεταξύ αυτών των τριών ανθρώπων που ο καθένας τους είχε διαφορετικό χαρακτήρα. Όλα μέσα στο σπίτι μας φαίνονταν ήρεμα, αλλά δεν ήταν. Εμπεριείχαν την ψευδαίσθηση της ευτυχίας αλλά και την επαπειλούμενη καταστροφή. Όλα ήταν πλημμυρισμένα με μια αίσθηση θεατρικότητας.
Καθώς ζούσα μέσα σε αυτή την υπερευαίσθητη ατμόσφαιρα μεταξύ ενός γήινου άντρα και δύο παράξενων γυναικών, καθώς μεγάλωνα μ’ όλα αυτά τα ψέματα, μ’ όλη αυτή την ανασφάλεια, δεν θα μπορούσα να διαλέξω άλλο επάγγελμα παρά αυτό του ηθοποιού. […]
Είχα συνδεθεί στη γαλλική πρωτεύουσα με τον Βεϊγκαρντέν και ήθελα να πω στον Κουν ότι τον γνωρίζω. Να του μιλήσω για τις απόψεις του για το ανέβασμα του έργου. Τελικά τον συνάντησα, συζητήσαμε πολλά πράγματα που αφορούσαν το θέατρο της Γαλλίας και φεύγοντας μου ανέθεσε να του σχεδιάσω το σκηνικό και τα κοστούμια για το «Καλοκαίρι» του Βεϊγκαρντέν, δυστυχώς όμως η λογοκρισία έκρινε το έργο ακατάλληλο και το απέρριψε.
Παρόλα αυτά ο Κουν το ετοίμασε κρυφά και ζήτησε από τους υπεύθυνους της λογοκρισίας να ’ρθουνε να δούνε την πρόβα, για να διαπιστώσουν ότι το έργο δεν έχει κανένα υπονοούμενο εναντίον της χουντικής κυβέρνησης. Δουλεύαμε το «Καλοκαίρι» χωρίς να είμαστε σίγουροι ότι πραγματικά θα ανέβαινε. Ο Κουν είχε θυμώσει φοβερά, δεν έβρισκε ησυχία, κάπνιζε διαρκώς. «Σίγουρα δεν κατάλαβαν το έργο. Μα είναι ηλίθιοι, τι άλλο να πω. Πιο αθώο έργο από αυτό δεν θα έχει υπάρξει». Για μένα, που ήταν η πρώτη σκηνογραφία μου στην Ελλάδα, το γεγονός αυτό είχε αποκτήσει δραματικές διαστάσεις, αλλά το ίδιο ίσχυε και για τον Μόρτζο και τον Λογοθέτη που υποδύονταν τους γάτους, και για τον Αντύπα και την Αδαμάκη, τα δύο παιδιά του έργου.
Η επιτροπή της λογοκρισίας μόνο όταν είδε την πρόβα της παράστασης πείστηκε ότι το «Καλοκαίρι» δεν έκρυβε τίποτα το επιλήψιμο και τελικά επέτρεψαν να παρουσιαστεί στο κοινό αφαιρώντας βέβαια πολλές λέξεις που τους φαίνονταν προκλητικές και κάπως ύποπτες.
Μέσα από παράλληλες αφηγήσεις του Αντρέα, του Φαίδωνα, της Άννας, του Άρη, του Τάσου, του «ζωγράφου», ο Φαίδων Πατρικαλάκις ξεκινώντας το νήμα των αναμνήσεων/αφηγήσεών του από τη γενέθλια Δράμα, τις πηγές της Αγίας Βαρβάρας, το όρος Φαλακρό, σκιαγραφεί την πορεία της ζωής του στο Παρίσι, τη γνωριμία του με τον Κάρολο Κουν και το Θέατρο Τέχνης, τις σκηνογραφίες του στο ευρωπαϊκό και ελληνικό θέατρο, τη γνωριμία του με ομοτέχνους, τις προσωπικές και ερωτικές σχέσεις που αναπτύσσονται, τις εντάσεις τα προβλήματα, τα αδιέξοδα των ηρώων του. Καθημερινές ιστορίες, λιγότερο ή περισσότερο συνηθισμένες, παράξενες, κάποτε υπαινικτικές κι ανολοκλήρωτες, με έντονη την αίσθηση της απώλειας –προσωρινής ή μόνιμης– που διαμορφώνουν ένα πλαίσιο ζωντανής αφήγησης.
Πολλά λέγονται και τα περισσότερα αποσιωπώνται στο αυτοβιογραφικό μυθιστόρημα του Φαίδωνα Πατρικαλάκι.
«Μ»
O ζωγράφος Φαίδων Πατρικαλάκις γεννήθηκε στη Δράμα. Σπούδασε αρχικά στη Σχολή Bακαλό και στη συνέχεια στο Παρίσι, στην Académie Julian, στην Académie du Feu, με την καθοδήγηση του Jabot, και στην École de Dessin Appliqué à la Mode Historique. Tα έργα του από το 1960 παρουσιάζονται σε ατομικές και συλλογικές εκθέσεις στην Eλλάδα και το εξωτερικό. Παράλληλα με τη ζωγραφική, ο Φαίδων Πατρικαλάκις ασχολήθηκε και με τη σκηνογραφία-ενδυματολογία.
Έχει δημοσιεύσει μια σειρά βιβλίων για τη ζωγραφική, τη σκηνογραφία και τις ταξιδιωτικές του εμπειρίες, καθώς και τρεις ποιητικές συλλογές.
